Трансформаторыг зэрэгцээ ажиллуулах нөхцөл
Дэд станцын ачаалал өсөх, найдвартай тэжээмжийг хангах, засвар үйлчилгээний үед тасралтгүй ажиллагааг тогтвортой байлгах зорилгоор хоёр ба түүнээс дээш хүчний трансформаторыг нэг шин-д зэрэгцээ холбон ажиллуулах нь Монголын 10, 35, 110 кВ-ын дэд станцуудад түгээмэл шийдэл юм. Гэвч трансформаторуудыг дур мэдэн зэрэгцээ холбож болохгүй бөгөөд тодорхой техникийн нөхцөлүүдийг заавал хангасан байх ёстой. Эдгээр нөхцөлийг зөрчвөл ороомгуудын хооронд эргэлдэх гүйдэл үүсч, чадлын алдагдал нэмэгдэхээс гадна аль нэг трансформатор хэт ачаалагдан гэмтэх аюултай.
Зэрэгцээ ажиллагааны зорилго
Зэрэгцээ ажиллагаа нь нэг талаас нөөцлөлт хангадаг: нэг трансформатор гэмтэх буюу засварт гарахад нөгөө нь ачааллыг үргэлжлүүлэн даана. Нөгөө талаас ачаалал багатай үед хэсэг трансформаторыг таслуур-аар салгаснаар хоосон ажиллагааны алдагдал болон соронзон гүйдлийг бууруулж, ерөнхий ашиглалтын хэмнэлтийг сайжруулна. Ийм уян хатан ажиллагааны давуу тал нь зөвхөн доор дурдсан нөхцөлүүдийг бүрэн хангасан үед л бодит болдог.
Зэрэгцээ ажиллуулах үндсэн нөхцөл
Хоёр трансформаторыг эвдрэлгүй, тэнцвэртэй зэрэгцээ ажиллуулахын тулд дараах нөхцөлүүдийг хангах шаардлагатай:
- Холболтын бүлэг ижил байх. Ороомгийн холболтын бүлэг (жишээ нь Yd11, Dyn11) нь хоёулаа адилхан байх ёстой. Энэ нь фазын шилжилтийн өнцөг таарч, хоёр трансформаторын гаралтын хүчдэл нэг фазд байхыг баталгаажуулна. Энэ бол хамгийн чухал, огт зөрчиж болохгүй нөхцөл.
- Хувиргалтын коэффициент ижил байх. Анхдагч ба хоёрдогч хүчдэл-ийн харьцаа адил (зөрүү ±0.5 %-иас хэтрэхгүй) байх ёстой. Коэффициент зөрөх тусам ороомгуудын хооронд эргэлдэх гүйдэл ихсэнэ.
- Богино залгааны хүчдэл uk ойролцоо байх. uk-ийн зөрүү ±10 %-иас хэтрэхгүй байвал ачаалал зохистой хуваарилагдана.
- Чадлын харьцаа хэт зөрөхгүй байх. Хоёр трансформаторын нэрлэсэн чадлын харьцаа 3:1-ээс их байх нь тохиромжгүй, учир нь uk болон коэффициентийн жижиг зөрүү ч ачааллыг ихээр гажуудуулдаг.
Богино залгааны хүчдэл ба ачааллын хуваарилалт
Богино залгааны хүчдэл uk нь трансформаторын дотоод эсэргүүцлийг илэрхийлдэг үзүүлэлт бөгөөд ачааллын хуваарилалтыг тодорхойлдог гол хүчин зүйл юм. Зэрэгцээ ажиллаж буй трансформаторуудын нийт ачаалал нь тэдгээрийн нэрлэсэн чадал болон uk-ийн харьцаагаар хуваарилагдана. Хоёр трансформаторын жишээгээр эхнийх нь дээр ногдох чадлыг дараах байдлаар тооцоолж болно:
S1 = Sнийт × (Sн1 / uk1) / [ (Sн1 / uk1) + (Sн2 / uk2) ]
Энэ томъёоноос харахад uk бага трансформатор илүү их ачаалал даана. Хэрэв uk-ууд ижил бол ачаалал нэрлэсэн чадлын хэмжээгээр шудрага хуваарилагдаж, аль ч трансформатор нэрлэснээсээ хэтрэлгүй бүрэн ашиглагдана. uk ихээр зөрвөл нэг трансформатор бүрэн ачаалалдаа хүрэхээс өмнө нөгөө нь хэт ачаалагдаж эхэлдэг тул нийт багцын хүчин чадлыг бүрэн ашиглах боломжгүй болно.
Нөхцөл зөрчсөний үр дагавар
Заасан нөхцөлүүдийг зөрчсөн тохиолдолд гарах гол үр дагаврууд:
- Холболтын бүлэг таарахгүй: Гаралтын хүчдэлийн фазын зөрүү маш том утгад хүрч, ороомгуудаар богино залгаа-тай дүйцэх аюултай эргэлдэх гүйдэл урсана. Энэ нь реле хамгаалалт-ыг ажиллуулж, тоноглол гэмтэхэд хүргэдэг.
- Коэффициент зөрөх: Хүчдэлийн бага зэргийн зөрүү ч байнгын эргэлдэх гүйдэл үүсгэж, ороомгийг халаах ба тусгаарлага-ыг хугацаанаас нь өмнө хөгшрүүлнэ.
- uk зөрөх: Ачаалал жигд бус хуваарилагдаж, нэг трансформатор хэт ачаалагдана. Хэт халалт нь тос болон тусгаарлагын насжилтыг богиносгодог.
Дүгнэлт
Хүчний трансформаторыг зэрэгцээ ажиллуулах нь дэд станцын найдвартай, уян хатан ажиллагааг хангах үр дүнтэй арга боловч холболтын бүлэг, хувиргалтын коэффициент, богино залгааны хүчдэл uk болон чадлын харьцааны нөхцөлүүдийг чанд баримталж, залгахын өмнө фазировк хийж байж л аюулгүй хэрэгжинэ. Эдгээр нөхцөлийг зөв тооцоолж, тохируулж чадвал ачаалал жигд хуваарилагдан, тоноглолын ашиглалтын хугацаа уртсаж, эрчим хүчний хангамжийн тасралтгүй байдал баталгаажина.